Leegstandsheffing 2026: tarieven, vrijstellingen en hoe u ze stopt

In 2026 kan de leegstandsheffing in sommige Vlaamse gemeenten oplopen tot 12.000 euro per jaar. De heffing is een gemeentelijke belasting: gemeenten bepalen zelf hun tarieven, en veel van hen hebben die de voorbije jaren fors verhoogd. De boodschap is expliciet — leegstand wordt niet langer getolereerd.

Belangrijk: de heffing is progressief. Ze stijgt jaar na jaar zolang het pand in het register staat. Wie wacht, betaalt elk jaar meer.

Hoe wordt de heffing berekend?

Het opsporen, registreren en aanpakken van leegstand is een gemeentelijke bevoegdheid. Gemeenten hebben een ruime vrijheid om te bepalen of en hoe ze leegstand belasten.

Twee mechanismen bestaan naast elkaar, en ze worden vaak verward:

	Leegstandsheffing (gemeentelijk)	Heffing ongeschikte/onbewoonbare woning (Vlaams)
Wie int	De gemeente	Het Vlaamse Gewest
Trigger	Opname in het gemeentelijk leegstandsregister	Opname in de inventaris na ongeschikt-/onbewoonbaarverklaring
Basis	Gemeentelijk reglement, vrij te bepalen	Forfaitair bedrag op basis van het geïndexeerd kadastraal inkomen
Verloop	Progressief per jaar	Stijgt per periode van 12 maanden op de inventaris

Deze twee kunnen cumuleren wanneer een woning zowel leegstaand als ongeschikt is verklaard. Dat is precies het scenario dat de zwaarste dossiers oplevert.

Raadpleeg altijd het belastingreglement van uw gemeente — dat is een openbaar document en het enige dat tegen u kan worden ingeroepen.

Vanaf wanneer staat een woning als leegstaand geregistreerd?

Een woning wordt doorgaans als leegstaand beschouwd wanneer ze gedurende twaalf opeenvolgende maanden niet wordt gebruikt overeenkomstig haar functie.

De gemeente stelt dit vast op basis van objectieve indicaties: geen inschrijving in het bevolkingsregister, verwaarloosbaar water- en energieverbruik, visuele vaststellingen. Er volgt een opname in het register, waartegen u bezwaar kunt indienen.

Hoe komt u van het register af?

Schrapping is mogelijk zodra de woning zes opeenvolgende maanden wordt gebruikt overeenkomstig haar vergunde functie.

De procedure in de praktijk:

1. de woning opnieuw in gebruik nemen — bewoning of verhuur;
2. een aangifte van wederingebruikname indienen, in principe binnen de 14 dagen na de heringebruikname;
3. een verzoek tot schrapping indienen met bewijsstukken;
4. de administratie brengt u met een beveiligde zending op de hoogte van haar beslissing.

Let op de termijn van 14 dagen: wie te laat aangeeft, verliest maanden, want de teller van zes maanden begint pas te lopen vanaf de vastgestelde heringebruikname.

Welke vrijstellingen bestaan er?

De meest voorkomende gronden — die per gemeente verschillen:

• renovatiewerken met een geldige omgevingsvergunning en een aantoonbaar lopende werf;
• te koop of te huur aangeboden panden, meestal voor een beperkte periode;
• onteigening of een lopende gerechtelijke procedure;
• overmacht: brand, ramp, onverdeeldheid die de beschikking blokkeert;
• recent verworven pand, met een startperiode voor de nieuwe eigenaar.

De beperking in de tijd is cruciaal. Een vrijstelling voor renovatie geldt zelden onbeperkt: een werf die jaren aansleept, valt uiteindelijk terug in de heffing.

Wat dit betekent als u niet kunt renoveren

Reken over drie jaar, niet over één:

• de heffing zelf, progressief;
• de onroerende voorheffing, die blijft lopen;
• verzekering en vaste kosten;
• de waardevermindering van een pand dat leeg staat en verder aftakelt;
• en, indien de woning ook ongeschikt is verklaard, de gecumuleerde Vlaamse heffing plus een verhuurverbod.

In veel dossiers overschrijdt dat cumulatieve bedrag het verschil tussen een snelle verkoop en een geoptimaliseerde verkoop. Dat is de vergelijking die telt — niet de vergelijking met de prijs van een instapklare woning.

Veelgestelde vragen

Hoeveel bedraagt de leegstandsheffing in 2026?

Dat verschilt sterk per gemeente, want het tarief is gemeentelijk. In sommige gemeenten loopt de heffing in 2026 op tot 12.000 euro per jaar. Raadpleeg het belastingreglement van uw gemeente voor het exacte bedrag.

Vanaf wanneer is een woning leegstaand?

Doorgaans na twaalf opeenvolgende maanden waarin de woning niet wordt gebruikt overeenkomstig haar functie. De gemeente stelt dit vast en neemt het pand op in het leegstandsregister.

Hoe laat ik mijn woning schrappen uit het leegstandsregister?

Door de woning zes opeenvolgende maanden opnieuw te gebruiken overeenkomstig haar vergunde functie, en een aangifte van wederingebruikname in te dienen — in principe binnen de 14 dagen na heringebruikname — gevolgd door een verzoek tot schrapping met bewijsstukken.

Stopt de heffing als ik mijn woning te koop zet?

In sommige gemeenten geeft een effectieve verkoopaanbieding recht op een vrijstelling, meestal tijdelijk. Andere gemeenten voorzien dat niet. Bewaar altijd gedateerde bewijzen: verkoopopdracht, advertenties, compromis.

Kunnen de gemeentelijke en de Vlaamse heffing samen worden geïnd?

Ja. De gemeentelijke leegstandsheffing en de Vlaamse heffing op ongeschikte en onbewoonbare woningen zijn verschillende belastingen met een eigen grondslag. Een woning die zowel leegstaand als ongeschikt is verklaard, kan beide verschuldigd zijn.

Blijft de heffing lopen na de verkoop?

De heffing is verschuldigd door de eigenaar op het ogenblik dat ze verschuldigd wordt. Na de overdracht verschuift die last naar de koper. Regel in de verkoopovereenkomst uitdrukkelijk wie welk aanslagjaar draagt.

Kan ik bezwaar indienen?

Ja, schriftelijk en gemotiveerd, binnen de termijn die op het aanslagbiljet staat. Voeg alle bewijsstukken toe: verbruiksgegevens, huurovereenkomst, vergunning, gedateerde verkoopadvertenties.

De heffing loopt op en renoveren is geen optie?

Wij kopen panden in heel België in hun huidige staat — ook wanneer ze in het leegstandsregister of op de inventaris staan. Binnen 48 uur krijgt u een becijferde evaluatie, gratis en vrijblijvend, zodat u de vergelijking objectief kunt maken.

Vraag een gratis evaluatie aan

---

Algemene informatie, bijgewerkt op 9 augustus 2026. Tarieven en vrijstellingen zijn gemeentelijk en wijzigen regelmatig: raadpleeg het belastingreglement van uw gemeente.